آموزش، تربیت و توسعه پایدار 3092-7633 4 شهریور 1405 1405 07 01 Representation of National Identity Components and Iranian Culture in Dariush Mehrjui’s Mehman-e Maman بازنمایی مؤلفه‌های هویت ملی و فرهنگ ایرانی در فیلم «مهمان مامان» داریوش مهرجویی 1 16 FA نسترن کرکوکی اسگویی دانشجوی دکتری، گروه ارتباطات، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران نازنین ملکیان گروه علوم ارتباطات اجتماعی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران داود نعمتی انارکی گروه ارتباطات، دانشگاه صدا و سیما، تهران، ایران ربابه پورجبلی گروه جامعه شناسی، واحد زنجان، دانشگاه‌ آزاد اسلامی، زنجان، ایران Journal Article 1404/06/02 <p>This study aims to analyze how Iranian national identity and cultural components, particularly hospitality, are represented in Mehman-e Maman through a semiotic approach. Adopting a qualitative design, the study employs semiotic analysis and the concept of media representation; selected key sequences were purposively analyzed using social, technical, and ideological codes to interpret cultural meanings embedded in the film. The findings indicate that the film constructs Iranian hospitality through a complex system of signs and practices that foreground values such as dignity, collective solidarity, neighborly cooperation, while simultaneously exposing the economic pressures and tensions underlying these traditions. Mehman-e Maman represents Iranian national identity as a dynamic and socially constructed phenomenon, revealing the coexistence of moral ideals and structural constraints within contemporary Iranian everyday life.</p> <p>هدف این پژوهش تحلیل چگونگی بازنمایی مؤلفه‌های هویت ملی و فرهنگ ایرانی، به‌ویژه آیین مهمان‌نوازی، در فیلم «مهمان مامان» با رویکرد نشانه‌شناختی است. پژوهش حاضر از نوع کیفی است و با اتکا بر نشانه‌شناسی و مفهوم بازنمایی رسانه‌ای انجام شده است؛ واحد تحلیل سکانس بوده و با نمونه‌گیری هدفمند، سکانس‌های مرتبط با آیین مهمان‌نوازی و کنش‌های فرهنگی ایرانی انتخاب و با بهره‌گیری از رمزگان‌های فنی، اجتماعی و ایدئولوژیک تحلیل شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد فیلم از طریق شبکه‌ای از نشانه‌ها، گفتارها و کنش‌های فرهنگی، مهمان‌نوازی ایرانی را در بستر تنگدستی اقتصادی بازنمایی کرده و مفاهیمی چون آبروداری، همیاری جمعی، همسایه‌داری و تعارف را به‌عنوان عناصر محوری هویت ملی برجسته می‌سازد، در عین حال این سنت را به شکلی انتقادی به پرسش می‌کشد. فیلم «مهمان مامان» هویت ملی و فرهنگ ایرانی را نه به‌مثابه امری ایستا، بلکه به‌عنوان پدیده‌ای برساخته، پویا و متناقض بازنمایی می‌کند که میان ارزش‌های اخلاقی جمعی و فشارهای اقتصادی معاصر در نوسان است.</p> https://journaltesd.com/index.php/tesd/article/download/326/245