تربیت و توسعه اندیشه فاخر آموزش، تربیت و توسعه پایدار 4 تیر 1405 1405 04 01 The Effect of Social Capacity Building on the Economic Participation of Female Heads of Household under the Welfare Organization of Tehran Province اثر ظرفیت سازی اجتماعی بر مشارکت اقتصادی زنان سرپرست خانوار تحت پوشش سازمان بهزیستی استان تهران 1 15 10.61838/jtesd.328 FA آرزو فاتحی جیفرودی گروه علوم اجتماعی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی رودهن، ایران خلیل میرزایی گروه علوم اجتماعی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی رودهن، ایران حمیدرضا فاتحی گروه علوم اجتماعی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی رودهن، ایران Journal Article 1404/05/16 <p>This study aimed to explain the direct and indirect effects of social capacity building on women’s economic participation through the mediating role of empowerment within the institutional framework of the Tehran Welfare Organization. This applied study employed a descriptive–correlational survey design. The statistical population included all female heads of household aged 25–49 covered by Tehran Welfare Organization (approximately 3,300 individuals). Based on Cochran’s formula, 384 participants were required; finally, 448 valid questionnaires were analyzed. Systematic random sampling was used. Data were collected using a 65-item researcher-developed questionnaire whose content validity (CVR=0.89) and reliability (Cronbach’s α=0.74–0.91) were confirmed. Data analysis was conducted through multiple regression and path analysis using SPSS. Social capacity building significantly predicted economic participation (R²=0.27, p&lt;0.001). Among its components, formal institutions were the strongest predictor (β=0.359, p&lt;0.001), whereas social capital showed no significant effect (β=0.079, p=0.117). Empowerment exerted a strong mediating effect on economic participation (β=0.442, p&lt;0.001). Structural–cultural challenges negatively influenced participation (β=-0.141, p=0.003), while policy interventions demonstrated a positive effect (β=0.192, p&lt;0.001). The findings indicate that sustainable economic participation of female heads of household can only be achieved through the integrated strengthening of formal institutions, individual empowerment programs, and structural reforms, whereas isolated welfare interventions yield limited long-term effectiveness.</p> <p>هدف این پژوهش، تبیین اثر مستقیم و غیرمستقیم ظرفیت‌سازی اجتماعی بر مشارکت اقتصادی زنان سرپرست خانوار با نقش واسطه‌ای توانمندسازی در چارچوب نهادی سازمان بهزیستی استان تهران است. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از حیث روش‌شناسی توصیفی–پیمایشی از نوع همبستگی است. جامعه آماری شامل کلیه زنان سرپرست خانوار ۲۵ تا ۴۹ سال تحت پوشش سازمان بهزیستی استان تهران با حجم تقریبی ۳۳۰۰ نفر بود که با استفاده از فرمول کوکران، حجم نمونه ۳۸۴ نفر تعیین و در نهایت ۴۴۸ پرسشنامه معتبر تحلیل شد. نمونه‌گیری به روش تصادفی نظام‌مند انجام گرفت. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه محقق‌ساخته ۶۵ گویه‌ای بود که روایی آن با CVR=0.89 و پایایی آن با آلفای کرونباخ بین 0.74 تا 0.91 تأیید شد. تحلیل داده‌ها با رگرسیون چندگانه و تحلیل مسیر در نرم‌افزار SPSS صورت گرفت. ظرفیت‌سازی اجتماعی اثر مثبت و معناداری بر مشارکت اقتصادی دارد (R²=0.27, p&lt;0.001). در میان مؤلفه‌های ظرفیت‌سازی، نهادهای رسمی قوی‌ترین پیش‌بین مشارکت اقتصادی بودند (β=0.359, p&lt;0.001)، در حالی که سرمایه اجتماعی اثر معناداری نشان نداد (β=0.079, p=0.117). توانمندسازی نقش واسطه‌ای قوی ایفا کرد و تأثیر معناداری بر مشارکت اقتصادی داشت (β=0.442, p&lt;0.001). عوامل ساختاری–فرهنگی اثر منفی (β=-0.141, p=0.003) و راهکارهای سیاستی اثر مثبت (β=0.192, p&lt;0.001) بر مشارکت اقتصادی نشان دادند. یافته‌ها نشان می‌دهد که مشارکت اقتصادی پایدار زنان سرپرست خانوار تنها از مسیر تقویت همزمان نهادهای رسمی، برنامه‌های توانمندسازی فردی و اصلاح موانع ساختاری تحقق می‌یابد و مداخلات حمایتی منفرد بدون این هم‌افزایی اثربخشی محدودی خواهند داشت.</p> https://journaltesd.com/index.php/tesd/article/download/328/254